Raad voor Vergunningsbetwistingen en beroep tegen een vergunning

Een omgevingsvergunning is niet meteen zeker. Tegen een beslissing van het college of de deputatie staat eerst administratief beroep open, daarna kan een zaak naar de Raad voor Vergunningsbetwistingen (RvVb) en in cassatie naar de Raad van State. Reken die route mee in de planning van een project.

Stap 1: administratief beroep

• Wie beslist? De deputatie, bij een beslissing van het college. De Vlaamse Regering of de gewestelijke omgevingsambtenaar, bij een beslissing van de deputatie (Omgevingsvergunningsdecreet art. 52).
• Wie kan beroep instellen? Onder meer de aanvrager, het betrokken publiek, adviesinstanties en het college, onder voorwaarden (art. 53).
• Termijn. Dertig dagen op straffe van onontvankelijkheid. Voor wie de beslissing niet betekend krijgt, start die de dag na de eerste dag van de aanplakking (art. 54).
• Gevolg. Het beroep schorst de uitvoering van de vergunning, op enkele uitzonderingen na (art. 55). Hoort de aanvrager binnen 35 dagen na de eerste dag van de aanplakking niet van zo'n beroep, dan mag hij de vergunning gebruiken (art. 35 en 49).
• Kosten. Een dossiertaks van 100 euro. Bij een stilzwijgende weigering is die niet verschuldigd (art. 12).
• Beslissing. Binnen 120 dagen als de aanvraag in eerste aanleg de gewone procedure volgde, 60 dagen bij de vereenvoudigde procedure. In bepaalde gevallen wordt die termijn verlengd, ook op verzoek van de aanvrager. Zonder tijdige beslissing geldt het beroep als afgewezen en wordt de bestreden beslissing definitief (art. 66).

Stap 2: Raad voor Vergunningsbetwistingen

De RvVb is een onafhankelijk Vlaams bestuursrechtscollege. Het behandelt beroepen over omgevingsvergunningen, registratiebeslissingen en onteigeningen.

• Waartegen? Tegen de beslissing in laatste administratieve aanleg (art. 105, §1).
• Termijn. Een vervaltermijn van 45 dagen, vanaf de dag na de betekening of na de eerste dag van de aanplakking (art. 105, §3).
• Eerst administratief beroep. Wie dat naliet terwijl het openstond, wordt geacht te hebben verzaakt aan de RvVb (art. 105, §2).
• Rolrecht. 200 euro voor vernietiging en 100 euro voor schorsing per verzoekende partij (DBRC-decreet art. 21).
• Schorsing. Een beroep bij de RvVb schorst de vergunning niet vanzelf: alleen het administratief beroep heeft die werking. Schorsing moet apart gevraagd worden. De verzoeker moet hoogdringendheid aantonen en minstens één ernstig middel aanvoeren (art. 40). Een vergunning die in gebruik is, kan dus nog vernietigd worden.

Moet de overheid na een vernietiging opnieuw beslissen, dan beveelt de Raad haar dat te doen (art. 37). De Raad kan ook een bestuurlijke lus toepassen: de overheid mag dan een herstelbare onwettigheid rechtzetten met een herstelbeslissing. Lukt dat, dan blijft die herstelbeslissing overeind en wordt de oorspronkelijke beslissing vernietigd (art. 34). Bemiddeling is ook mogelijk. Voor beroepen ingediend vanaf 30 maart 2026 gelden nieuwe regels over digitale procesvoering.

Stap 3: cassatie bij de Raad van State

Tegen een uitspraak van de RvVb staat cassatieberoep open bij de Raad van State, die dan optreedt als cassatierechter.

En een beroep tegen een RUP?

Dat gaat niet naar de RvVb. De Raad was daarvoor kort bevoegd vanaf 31 december 2024, maar het Grondwettelijk Hof vernietigde dat decreet op 13 februari 2025 (arrest 22/2025). Beroepen tegen een RUP gaan naar de Raad van State, binnen zestig dagen na de bekendmaking.

Wat mag een ontwikkelaar verwachten?

De cijfers gaan over alle dossiers, niet alleen over ontwikkelaars.

• Hoe vaak beroep? Voor aanvragen uit 2018 tot 2025 werd tegen 4,9% van de beslissingen in eerste aanleg administratief beroep ingesteld: tegen 3,1% van de vergunningen en 24,7% van de weigeringen. De cijfers voor 2024 en 2025 zijn nog niet volledig.
• Hoe loopt dat af? Van de aangevochten vergunningen bleef 56,0% vergund en werd 28,3% geweigerd. Van de aangevochten weigeringen werd 37,2% alsnog vergund en bleef 50,7% geweigerd.
• Duur van het administratief beroep. Gemiddeld 159 dagen na de bestreden beslissing.
• Duur bij de RvVb. Gemiddeld 12,8 maanden voor een vernietigingsprocedure in werkjaar 2025-2026, tegenover 10,7 maanden het jaar ervoor. Een schorsing duurde gemiddeld 4,5 maanden.
• Uitkomst bij de RvVb. De vernietigingsgraad schommelt rond 40% en was 42,6% in werkjaar 2025-2026.

De termijn voor derden start bij de aanplakking. Die datum bepaalt dus mee wanneer een vergunning niet meer aangevochten kan worden.

Er komen ook wijzigingen. De Vlaamse Regering keurde in 2026 voorontwerpen principieel goed binnen het Actieprogramma voor rechtszekere en robuuste vergunningen. Die kunnen nog wijzigen en zijn nog geen geldend recht.

Deze pagina is een samenvatting en geen juridisch advies.

Bron: Omgevingsvergunningsdecreet en DBRC-decreet, versies van 5 november 2026; DBRC, voorstelling van de Raad en persbericht (2 oktober 2026) en kerncijfers 2025-2026; Grondwettelijk Hof, arrest 22/2025; indicator Beroep tegen beslissingen over omgevingsvergunningsaanvragen (18 februari 2026); Departement Omgeving, Actieprogramma Vergunningen (22 juli 2026) en Vlaanderen.be, Actieprogramma vergunningen, gelezen op 5 november 2026.